Morgen 50 jaar geleden: watersnood zette Ruisbroek volledig onder water

Overstroming Ruisbroek
© De Vlaamse Waterweg

Morgen, 3 januari, is het exact vijftig jaar geleden dat Ruisbroek werd getroffen door de zwaarste overstroming uit zijn geschiedenis. Op 3 januari 1976 stond het water in de Nete uitzonderlijk hoog en door een combinatie van hevige regen en springtij begaf de dijk het op drie plaatsen. Het water stroomde via de Donkstraat het dorp binnen en zette grote delen van Ruisbroek volledig blank.

De toen 25-jarige journalist Leo De Nijn was die dag ter plaatse en zag hoe het water zich in sneltempo door het centrum een weg baande. Wat volgde was urenlange chaos. Hulpdiensten waren amper uitgerust om met zulke omstandigheden om te gaan: er waren nauwelijks boten, de coördinatie was beperkt en na enkele uren viel ook de elektriciteit uit.

Zware schade

Zonder stroom en verwarming zaten bewoners in het donker terwijl het water bleef stijgen. In totaal liepen ongeveer 800 woningen zware schade op. Over heel Vlaanderen waren er overstromingen, waardoor hulp en materiaal schaars waren. Dat zorgde in Ruisbroek voor veel onrust en frustratie. Pas nadat koning Boudewijn het dorp bezocht, kwam er meer organisatie en extra ondersteuning op gang. Vanuit verschillende richtingen arriveerden boten, voertuigen en hulpverleners, waardoor de evacuaties en bijstand eindelijk vlotter verliepen.

Negenjarige om het leven in Walem

Hoewel Ruisbroek zelf geen dodelijke slachtoffers telde, bleef de ramp niet zonder menselijk drama in de regio. Ook Walem werd zwaar getroffen. In het gebied van Battenbroek kwam een jongen van negen jaar om het leven toen een wagen tijdens de vlucht voor het water vast kwam te zitten en door de sterke stroming werd meegesleurd. Zijn lichaam werd pas dagen later teruggevonden.

De ramp van 1976 was een kantelpunt voor het waterbeheer in de regio. In de jaren nadien werd het Sigmaplan opgestart om de valleien van onder meer de Nete beter te beschermen tegen overstromingen. Dat grootschalige beschermingsproject is vandaag nog altijd in uitvoering en moet tegen 2030 volledig afgerond zijn.

Vijftig jaar later leeft de herinnering aan de watersnood nog sterk in Ruisbroek en de omliggende dorpen, als een blijvende herinnering aan de kwetsbaarheid van de regio voor het water. Morgen staat dan ook een grote herdenking op het programma.